Zodra de eikenprocessierups zijn intrede doet in het voorjaar en de zomer, loert er een onzichtbaar gevaar op veel wandelpaden en bosgebieden. Voor honden die graag snuffelen en wroeten in de berm, is contact met de processierups een reëel risico. In dit artikel lees je alles over de gevaren, welke symptomen je moet herkennen en wat je direct moet doen.
Wat is een processierups en waarom is hij gevaarlijk?
De eikenprocessierups is de rups van de eikenprocessievlinder (Thaumetopoea processionea). Kenmerkend zijn de lange processies van rupsen die langs eikenstammen omhoog en omlaag kruipen. Aan de rupsen en hun nesten zitten microscopisch kleine brandharen die een eiwit bevatten dat ernstige irritatiereacties veroorzaakt bij zowel mensen als dieren.
De brandharen zijn zo licht dat ze bij wind over grotere afstanden kunnen verspreiden. Je hond hoeft dus niet eens direct in aanraking te komen met een rups of nest om klachten te krijgen.
Hoe komt een hond in contact met processierupsen?
Honden zijn uit nieuwsgierigheid extra kwetsbaar. Ze snuffelen, likken en knabbelen aan planten, de grond en bomen. Typische manieren van contact zijn:
- Snuffelen aan of langs een eikenboom met een nest
- Likken aan een rupsennest of een dode rups
- Wandelen door een gebied waar brandharen op de grond zijn gevallen
- Inhaleren van brandharen die in de lucht zweven
Symptomen bij honden na contact met processierupsen
De symptomen kunnen al binnen enkele minuten tot een paar uur na contact optreden. Hoe eerder je ze herkent, hoe beter. Let op de volgende signalen:
- Heftig krabben aan snuit, ogen of mond
- Rode, gezwollen huid of slijmvliezen
- Kwijlen of veel speeksel aanmaken
- Moeite met eten of slikken
- Zwelling van de tong, lippen of keel
- Niesbuien of hoesten
- In ernstige gevallen: moeite met ademhalen of shock
Let op: zwelling van de tong is een medisch spoedgeval. Ga bij twijfel altijd direct naar de dierenarts — wacht niet af.
Wat moet je direct doen?
Als je vermoedt dat jouw hond in contact is geweest met processierupsen, onderneem dan direct de volgende stappen:
- Raak de hond met beschermende handschoenen aan — de brandharen kunnen ook op jou overgaan.
- Spoel de mond, snuit en ogen ruimschoots af met lauw water. Gebruik hierbij een zachte washand of spuit voorzichtig water.
- Houd de hond rustig en let op verergering van symptomen zoals zwelling of ademhalingsproblemen.
- Bel je dierenarts en beschrijf de situatie. Bij ernstige symptomen direct spoedeisend rijden.
Behandeling bij de dierenarts
De dierenarts kan corticosteroïden toedienen om de ontstekingsreactie te remmen en antihistaminica geven bij allergische reacties. Bij ernstige zwelling van de luchtwegen kan intensievere behandeling nodig zijn. Wacht dus niet te lang met bellen.
Hoe voorkom je contact met processierupsen?
Voorkomen is altijd beter dan genezen. Volg deze tips tijdens het processierupsenseizoen (april t/m juli):
- Vermijd wandelingen in gebieden met veel eikenbomen, zeker bij zacht en winderig weer
- Houd je hond aangelijnd in bos- en parkgebieden
- Let op waarschuwingsborden van gemeenten over processierupsen
- Controleer na een wandeling de vacht, poten en snuit van je hond
- Verwijder eventuele rupsen nooit met je blote handen
Conclusie
De processierups is een serieus gevaar dat elk jaar opnieuw honden treft. Door de symptomen te kennen en snel te handelen, kun je erger voorkomen. Twijfel nooit — bij klachten direct naar de dierenarts. Jouw hond rekent op jou!
